Wszystkie programy tutaj wymienione są dostępne bezpośrednio z repozytorium Debiana, Flathub, lub indywidualnie w formacie AppImage. Próbuję podejść do tego obiektywnie, ale będę was próbować przekabacić na to jak korzystam z komputera.
Mój system to Debian 13 z środowiskiem XFCE na laptopach Lenovo ThinkPad T470 oraz X260.
Ze względu na swoją uniwersalność, programy te zadziałają również na innych systemach oraz środowiskach.
Programy z emotikoną
są czymś co uważam za obowiązkowy program na systemie. Nie oznacza to, że musisz go mieć.Zarządzanie dyskami:
GNOME Disks - Program do zarządzania partycjami systemowymi. Pozwala na format dysku, odczyt SMART, sprawdzenie dysku pod kątem błędnych sektorów itp. KDiskMark - Odpowiednik CrystalDiskMark, pozwala na benchmark prędkości naszych dysków. QDiskInfo - Odpowiednik CrystalDiskInfo, pozwala na odczyt SMART itp. Personalnie używam wersji AppImage.Ważne - plik AppImage wymaga nadania uprawnień do uruchomienia go jako program. W wielu środowiskach graficznych wystarczy wejść w właściwości programu i je mu nadać. Z terminala natomiast musimy w lokalizacji z plikiem wpisać
- chmod a+x nazwa_programu*.AppImage
- ./nazwa_programu*.AppImage
Archiwa...
Archiwa to z jakiegoś powodu pięta Achillesowa na Linuxie. 7zip istnieje ale tylko w CLI. Wiele programów nie obsługuje przenoszenia plików z archivera na pulpit czy do katalogu, a nawet kompresując coś może się zdarzyć, że nie ma wszystkich porządanych opcji, albo jeszcze lepiej - archiwum pokaże się jako uszkodzone choć inny program jest je w stanie otworzyć bez problemu.
PeaZip - Najbardziej uniwersalny odpowiednik dla graficznego 7zipa. Niestety nie obsługuje drag 'n drop z archiwum do katalogu, ale w drugą stronę już to działa. Temat może ulec zmianie ale na obecną chwilę mamy to.Ark - Archiver domyślny w KDE. Po PeaZip jest to jeden z najbardziej rozbudowanych ale nie jest bezbłędny. Wiele razy nie otworzył archwium tylko pokazał błąd, że jest ono uszkodzone.
Xarchiver - Fajny i lekki. Pasuje w sam raz do XFCE.
Obrazy, zdjęcia:
GIMP - Prawdopodobnie masz go preinstalowanego na swoim systemie. Skomplikowany dla nowych użytkowników.
PhotoGIMP - GIMP przekonfigurowany tak by był bliższy do tego co oferuje Photoshop.Wymaga pobranego GIMPa z Flathub. Najlepiej odinstaluj GIMPa systemowego by się nie pomylić.
Uruchom GIMP i wyjdź z niego.
Pobierz tą paczkę i wypakuj ją w swoim katalogu domowym (/home). Warto włączyć ukryte pliki. Podmień jeśli system cię o to poprosi.
Pinta - Alternatywa dla programu Paint.NET, choć nie jest to kalka 1:1. Nie jest idealna, zmiana rozmiaru zaznaczonego obszaru odbywa się poprzez skrót klawiszowy i mysz zamiast ciągnięciem rogów obszaru. Ujdzie, w przyszłości może będzie lepsza.
KolourPaint - Świetna rekreacja Painta z starego Windowsa. Jest to program stworzony z myślą o KDE. Możliwe, że będzie potrzebne doinstalowanie ikon Breeze Ristretto - Przeglądarka obrazów dla XFCE. Prosta w obsłudze, czytelna, lekka.Gwenview - Przeglądarka obrazów dla KDE. Jeden z powodów dlaczego porzuciłem KDE na rzecz XFCE. Gdy działa, jest to bardzo dobry program. W moim przypadku jednak bez konkretnej przyczyny ten program zaczął się przycinać a potem zupełnie przestał uruchamiać się. Ze względu na to iż Debian nie jest brany pod uwagę przez twórców KDE przez swoją naturę trzymania się konkretnej wersji programów i środowiska, nie wnikałem w przyczyny tego bo nowsza wersja programu mogła to już rozwiązać.
xfce4-screenshooter - Prosty w obsłudze program do robienia zrzutów ekranu. Pozwala na zapisywanie lub skopiowanie do schowka. Shift + PrintScreen - dowolny obszar i kształt.
Lewy Alt + PrintScreen - zrzut ekranu całego okna.
PrintScreen - cały ekran.
Spectacle - Domyślny program w KDE, pozwala dodatkowo na nagrywanie obrazu (bez dźwięku
). Wspominam go tylko by go odradzić. Wywoływany skrótem po około 5 sekundach usuwa z schowka zrobiony zrzut ekranu. Rozwiązanie? Uruchom program i wyłącz go gdy jest nie potrzebny.Nagrywanie i obróbka wideo:
Nagrywanie obrazu na Linuxie jest obecnie pogmatwane jeśli chodzi o sesje Wayland.
Poza OBS Studio nie ma praktycznie nic co by działało jak należy. Szkoda.
Zależnie od dystrybucji (Fedora) możesz natrafić na sytuację gdzie dany program nie ma wymaganych kodeków multimedialnych, wtedy albo postaraj się je doinstalowa albo wyszukaj wersji Flatpak, powinna mieć je zintegrowane.
OBS Studio - Kombajn do nagrywania obrazu.SimpleScreenRecorder - Stary ale jary, trochę taki HyperCam2 Linuxowy. Może różnie działać lub nie działać, dlatego nie ma emotikony. Ja cię lubię, ale...
GPUScreenRecorder - Jak nazwa wskazuje, utylizuje moc karty graficznej by nagrywać obraz. W miarę prosty w obsłudze.
Handbrake - GUI dla FFmpeg. Sam FFmpeg też polecam sobie zainstalować.
yt-dlp - Program CLI dla pobierania filmów z różnych stron, nie tylko YouTube. Ze względu na to jak często jest zmieniane API na YouTube, jest to jeden z programów, który warto mieć aktualny.
Na przykładzie Debiana przedstawię wam mój preferowany sposób instalacji yt-dlp.
Usuwamy yt-dlp, które jest domyślnie preinstalowane
- apt purge yt-dlp
- apt install pipx
https://pypi.org/project/yt-dlp/
Instalujemy poprzez polecenie:
- pipx install yt-dlp
- pipx upgrade yt-dlp
- pipx upgrade-all
Audio:
Tutaj jest praktycznie to samo zestawienie co na Windowsie jeśli chodzi o prostą edycję i konwersję.
Audacity[url] - brak komentarza. [url=https://www.freac.org/fre:ac[/url] - konwerter audio. - Odtwarzacz muzyki. [url=http://www.rhythmbox.org/ - bardziej GNOME'owy odtwarzacz muzyki. Cokolwiek cię nie uszczęśliwi.Multimedia:
Adobe Flash Player - Flash Player w wersji 32. Prawdopodobnie taki sam efekt uzyskasz uruchamiając samodzielne .exe poprzez Wine. Ruffle - Emulator Flasha. Działa różnie, w niektórych animacjach zauważyłem problem z przezroczystością, gdzie na Flashu 32 nie ma tego problemu. MPC-QT - Podobnie jak KolourPaint, program pod KDE będący kopią MPC z Windowsa. SMPlayer - Mój faworyt. Początkowo interfejs może odstraszać ale już pędzę na ratunek!
- Przechwycenie obrazu ekranu_2026-02-02_23-37-50.png (68.38 KiB) Przejrzano 53 razy
W zakładce interfejs wybieramy ikony. Mi odpowiada Tango.
- Przechwycenie obrazu ekranu_2026-02-02_23-39-42.png (81.1 KiB) Przejrzano 53 razy
- Przechwycenie obrazu ekranu_2026-02-02_23-40-31.png (28.81 KiB) Przejrzano 53 razy
- Przechwycenie obrazu ekranu_2026-02-02_23-42-04.png (331.62 KiB) Przejrzano 53 razy
Celluloid - GNOME'owy odtwarzacz oparty o mpv. Minimalistyczny, zbugowany, crème de la crème tego jakim potworkiem stało się GTK. W moim przypadku losowo ginie pasek odtwarzacza i nie da się go przywrócić z ustawień. Jedyną opcją jest wyłączenie i włączenie go ponownie.
Nie wiem czy poruszać temat komunikatorów, raczej go pominę. HexChat pod IRC. Telegram.. Telegram. Pewnie jeszcze jakieś Signale, Pidginy itp się znajdą. Discorda polecam używać po prostu w przeglądarce.
Informacje o systemie:
HardInfo2 - Polecam.screenfetch, neofetch, fastfetch, hyfetch, fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch fetch
Tworzenie bootowalnych nośników:
mintstick - Program do tworzenia bootowalnego obrazu systemu (nie Windowsa). WoeUSB - Program do tworzenia bootowalnego obrazu Windowsa (tego nowszego, od Visty w górę). Balena Etcher - Inny program do tworzenia bootowalnego obrazu systemu.Wygląd systemu:
Nie będę dyktować tego jak ma wyglądać twój system, ale porozmawiajmy o czymś co jest niesamowicie głupie w GTK - wiele motywów zmienia niepotrzebnie ikony programów.
elementary-xfce - ikony, które znajdziesz np. na Xubuntu.